Tijdlijn Hervormingsagenda Jeugd

Als jongeren en ouders ondersteuning nodig hebben, moeten ze snel passende hulp kunnen krijgen. Daarom krijgen gemeenten de verplichting een lokaal team te organiseren waar zij laagdrempelig terecht kunnen met hulpvragen. Het kabinet brengt daarom het wetsvoorstel Reikwijdte Jeugdwet in consultatie. Dit voorstel maakt deel uit van een breed pakket aan maatregelen uit de Hervormingsagenda Jeugd.

Door middel van internetconsultatie kan iedereen suggesties doen voor verbetering van wetsvoorstellen. Het wetsvoorstel Reikwijdte Jeugdwet is in consultatie tot en met 13 april 2026.

Meer informatie

Meteen naar de internetconsultatie

Minder jongeren in jeugdzorg: staatssecretaris Tielen (Jeugd) zet in op hulp dichtbij gezin

Te veel jongeren en hun gezinnen vragen om (professionele) jeugdzorg. Dat zet het stelsel onder druk en biedt niet iedere jongere passende hulp. Staatssecretaris Tielen (Jeugd) werkt aan een cultuuromslag: minder problematiseren, hulp dichter bij gezinnen en specialistische jeugdzorg alleen inzetten als dat echt nodig en effectief is. Daarom komt het kabinet met het wetsvoorstel Reikwijdte.

De belangrijkste maatregel is de verplichting voor gemeenten om met een lokaal team hulp te bieden aan jongeren en gezinnen. De afgelopen periode zijn samen met gemeenten en andere betrokken partijen belangrijke stappen gezet in de uitwerking. Het wetsvoorstel maakt deel uit van een breed pakket aan (lopende) maatregelen uit de Hervormingsagenda Jeugd van Rijk, gemeenten, professionals, jongeren en aanbieders.

Staatssecretaris Tielen (Jeugd, Preventie en Sport): “De ambitie is dat in 2028 niet meer één op de zeven, maar maximaal één op de tien jongeren gebruikmaakt van jeugdzorg. Daar is een cultuuromslag voor nodig waarbij we problemen zo dicht mogelijk bij jongeren en gezinnen oplossen en specialistische jeugdzorg alleen inzetten als dat echt nodig is en een oplossing kan bieden. Zo krijgen jongeren sneller passende hulp, gemeenten meer grip en wordt de jeugdzorg beter houdbaar voor de toekomst”.

Lokale teams die jongeren passend hulp bieden

Door problemen eerder aan te pakken, kan vaak specialistische jeugdzorg worden voorkomen. Daarom moet deze hulp aanwezig zijn in de buurt van jongeren en hun gezin. Het wetsvoorstel regelt dat iedere gemeente een lokaal team heeft waar inwoners op een laagdrempelige manier terecht kunnen, bijvoorbeeld op school of in de wijk. Dit team is het eerste aanspreekpunt voor jongeren en gezinnen, bijvoorbeeld voor vragen over de opvoeding en kan zelf hulp en ondersteuning bieden. Ook wordt onderzocht hoe de positie van deze teams, ten opzichte van andere verwijzers, versterkt kan worden bij het doorverwijzen naar jeugdzorg. Zo krijgen gemeenten meer grip op de instroom.

Naar het nieuwsbericht

Naar de Voortgangsbrief

Naar een goede voorbeeld van Stevige lokale teams

De Kamerbrief ‘Stand van zaken moties en toezeggingen Jeugd en aanbieding van rapporten’ is aangeboden aan de Kamer. In deze in deze brief staan reacties op moties die raken aan de Hervormingsagenda, overige moties en de aanbieding van enkele rapporten.

Naar de brief

De film ‘Een sterke pedagogische basis’ laat zien wat de pedagogische basis betekent in de praktijk. Professionals, ouders, vrijwilligers en experts vertellen hun verhaal. Ze laten zien dat kleine momenten van aandacht – een leerkracht die een leerling echt ziet, een trainer die luistert, of een buurtbewoner die iets vriendelijks zegt – een groot verschil kunnen maken.
Hoe zorgen we ervoor dat kinderen en jongeren gezond, veilig, kansrijk en met vertrouwen kunnen opgroeien? Een sterke pedagogische basis helpt daarbij: de steun van ouders, school, buurt, sportvereniging en andere vertrouwde mensen versterkt niet alleen kinderen maar ook alle opvoeders om een kind heen. Ook kindvriendelijke plekken in de buurt of online waar kinderen en ouders elkaar kunnen ontmoeten zijn onderdeel van een sterke pedagogische basis.
De film is onderdeel van de Hervormingsagenda Jeugd en wil het gesprek op stimuleren over wat kinderen en gezinnen nodig hebben. Hoe kunnen we samen de omgeving zo inrichten dat kinderen zich gezien, gehoord en gesteund voelen?
De reeks bestaat uit korte fragmenten die elk een ander deel van de pedagogische basis belichten, maar samen één geheel vormen. Zo ontstaat een breed en herkenbaar beeld van hoe de pedagogische basis eruitziet en hoe die verder kan worden versterkt.
Bekijk de film en losse fragmenten

Gemeenten, het ministerie van VWS, de Landelijke Vereniging voor Huisartsen en de jeugdartsen hebben nieuwe afspraken gemaakt om de samenwerking rondom jeugdhulp te verbeteren. Deze afspraken zijn gericht op een betere afstemming tussen gemeenten, jeugdhulpverleners en huisartsen, zodat kinderen en jongeren met psychische en sociale problemen effectiever geholpen kunnen worden. De afspraken komen voort uit de Hervormingsagenda Jeugd, waarin het organiseren van stevige lokale teams een belangrijk uitgangspunt is.
Meer informatie

De Eerste Kamer heeft op 7 oktober 2025 ingestemd met het wetsvoorstel Verbetering beschikbaarheid jeugdzorg. Deze wet is een belangrijke stap richting een sterker jeugdzorgstelsel, waarin jeugdigen en gezinnen blijvend kunnen rekenen op jeugdzorg als zij dat nodig hebben.
Een direct gevolg is dat de taken van de Jeugdautoriteit (JA) worden overgedragen aan de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa). 

Wat verandert er?

De bestaande taken van de Jeugdautoriteit worden wettelijk verankerd, overgedragen aan de NZa en uitgebreid met nieuwe bevoegdheden. Medewerkers van de JA gaan mee, zetten hun werk binnen de NZa voort en brengen hun jarenlange ervaring en kennis van de jeugdsector in.
Meer informatie

De Eerste Kamer heeft ingestemd met het wetsvoorstel Verbetering beschikbaarheid jeugdzorg. Dit is een belangrijke stap in de uitvoering van de Hervormingsagenda Jeugd, waarmee we het jeugdstelsel willen verbeteren.
De wet Verbetering beschikbaarheid jeugdzorg gaat per 1 januari 2026 in.
De wet in het kort:

Gemeenten moeten verplicht samenwerken

De nieuwe wet verplicht gemeenten om regionaal samen te werken bij de inkoop van (hoog)specialistische jeugdzorg. Ook wordt vastgelegd welke vormen van zorg minimaal gezamenlijk moeten worden ingekocht. Dat zorgt voor een betere spreiding en beschikbaarheid van deze specialistische hulp in heel Nederland.

Minder administratieve lasten, meer tijd voor zorg

De wet legt ook de basis voor meer uniformiteit, bijvoorbeeld in het registreren van gegevens. Daardoor wordt informatie, zoals over wachttijden, beter vergelijkbaar tussen regio’s. Dit helpt om tijdig te signaleren waar knelpunten ontstaan.
Door regionaal samen te werken, kunnen gemeenten en zorgaanbieders efficiënter werken en besparen op administratie. Hierdoor blijft er meer tijd over voor de daadwerkelijke zorg aan kinderen en gezinnen.

Beter inzicht en toezicht op de jeugdzorg

De wet stelt eisen aan de (financiële) bedrijfsvoering van jeugdhulpaanbieders. Zo wordt onder andere de verplichting tot het hebben van een intern toezichthouder geïntroduceerd. 

NZa krijgt nieuwe taken in jeugdzorg

Daarnaast worden de taken van de huidige Jeugdautoriteit wettelijk vastgelegd. Deze wordt onderdeel van de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa), die ook een nieuwe taak krijgt: het vroegtijdig signaleren van risico’s in de beschikbaarheid van specialistische jeugdzorg, op basis van beter vergelijkbare data.
Zo kunnen gemeenten en aanbieders eerder maatregelen nemen als dat nodig is.
Meer informatie

Bovenop de € 3 miljard die in de Voorjaarsnota is vrijgemaakt ontvangen gemeenten dit jaar € 728 miljoen extra die ze kunnen inzetten voor het uitvoeren van de plannen uit de Hervormingsagenda Jeugd. Zo kunnen we gezamenlijk werken aan betere jeugdzorg.

Lees de Kamerbrief

De Hervormingsagenda Jeugd omvat diverse maatregelen die essentieel zijn voor de hervorming van de jeugdzorg en het bredere stelsel. In dit kader heeft het Ondersteuningsteam Zorg voor Jeugd (OZJ), in samenwerking met MIND, Ieder(in) en de Nationale Jeugdraad (NJR) en in overleg met het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS), de taak gekregen om op initiatief van de genoemde cliëntenorganisaties de leefwereldtoets (LWT) te ontwikkelen.

Adviesrapport Leefwereldtoets

In 2024 is het Advies over de inrichting van de Leefwereldtoets opgeleverd door het OZJ.

Bekijk/download deze Leefwereldtoets

Reikwijdte

In juni 2025 is het Adviesrapport Leefwereldtoets Reikwijdte verschenen.

Dit rapport heeft als doel om op een gestructureerde en zorgvuldige manier de opgehaalde inzichten uit de Leefwereldtoets, die is opgesteld in het kader van het thema Reikwijdte van de Hervormingsagenda, te bespreken. Door middel van een participatieve aanpak is beoogd om niet persé cijfers op te halen, maar vooral de verhalen er achter en deze te analyseren. 

Bekijk/download deze Leefwereldtoets

Gesloten jeugdzorg

Dit Adviesrapport Leefwereldtoets gesloten jeugdzorg presenteert de resultaten van twee Leefwereldtoetsen die we hebben uitgevoerd binnen het thema uit de Hervormingsagenda Jeugd ‘Voorkomen residentiële jeugdhulp: zo thuis mogelijk’.

De eerste toets richt zich op de impact van de ingevoerde nieuwe wet over vrijheidsbeperkende maatregelen, de tweede gaat in op het vergroten van structurele inspraak binnen de gesloten jeugdzorg.

Bekijk/download deze Leefwereldtoets

Verbeteren van de kwaliteit van jeugdhulp is een grote opgave. Het is niet iets waar op een bepaald moment mee gestart wordt en later eenvoudig een strik omheen gedaan kan worden. Het is een proces dat al jaren gaande is, waarin velen zich met veel toewijding inzetten, maar waarbij de vooruitgang soms toch stagneert. Soms lijkt door alle verschillende initiatieven en activiteiten alsof door de bomen het bos niet meer te zien is. 
Het KBL-netwerk richt zich momenteel op het aanbrengen van focus en het versterken van kansen vanuit verbinding. Dit gebeurt bijvoorbeeld bij het verbeteren van de kwaliteit van verklarende analyse voorafgaand aan de inzet van specialistische jeugdzorg. Kwalitatieve jeugdhulp begint immers bij goed begrijpen wat er speelt – dat is de basis.

Eerste werksessie

Op 21 juli brachten we een groep mensen samen voor de eerste werksessie verklarend analyseren. Gericht werden mensen uitgenodigd met veel kennis en ervaring op dit thema, personen die hier al veel werk op hebben verricht en precies weten waar de schoen wringt.
Meer informatie op de website van KBL

Hoe sterker de pedagogische basis, hoe beter kinderen en jongeren om kunnen gaan met de uitdagingen en vragen die bij opgroeien horen. Deze samenwerkingsgids helpt beleidsmakers van gemeenten, kinderopvang, onderwijs, welzijn, jeugdwelzijn en gezinnen bij het versterken van de pedagogische basis. De gids is opgemaakt als een 'reisgids' met 9 thema’s. Elk ondersteund met praktijkvoorbeelden, actuele regelgeving, handreikingen en reflectietools.

Naar de gids op de website van de VNG >>

Op 18 juni is de brief met een beslisnota verstuurd naar de Tweede Kamer
Bekijk en/of download deze stukken

Staatssecretaris Karremans (Jeugd, Preventie en Sport) presenteerde op 17 juni de ‘Richtlijnen gezond en verantwoord scherm- en sociale mediagebruik’. De richtlijnen, op basis van het onderzoek van wetenschappers, experts en maatschappelijke organisaties, moet ouders en opvoeders houvast bieden bij de mediaopvoeding van hun kinderen
De richtlijnen zijn met een factsheet en een brief naar de Tweede Kamer gestuurd.
Bekijk en/of download de documenten

Brieven van het rijk:

Voortgangsbrief Jeugd 13 juni 2025
6e Voortgangsrapportage Toekomstscenario
Beslisnota bij Kamerbrief Aanpassing wet- en regelgeving gesloten jeugdhulp

Brieven van de samenwerkende partijen:

Cliëntenorganisaties: Jeugdbeleid moet beter: MIND en Ieder(in) roepen Kamer op tot actie
Jeugdbranches: Jeugdbranches aan Tweede Kamer: Verbeteringen hard nodig, geen uitstel door val kabinet

Plan van Aanpak Standaardisatie (juni 2025)

In het Programma standaardisatie werken o.a. Rijk, gemeenten en aanbieders aan het verminderen van administratieve lasten en verbeteren van inzicht. Dat betekent een grote wijziging voor gemeenten. Met het Plan van Aanpak Standaardisatie start de VNG voor hen een nieuwe fase in de hervorming van de jeugdzorg. In het plan stippelen zij een route uit naar uniforme landelijke standaarden in de inkoop, administratie en verantwoording van jeugdhulp.
Het plan van aanpak volgt op een motie uit de Najaars ALV van 2024 en sluit aan bij de Hervormingsagenda Jeugd en recente wetswijzigingen zoals de Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg, die op 15 april 2025 werd aangenomen door de Tweede Kamer.
Bron: VNG
Meer informatie en downloaden

In Samen sleutelen, de nieuwste voortgangsrapportage van OZJ, geeft het OZJ een overzicht van de voortgang van de projecten over de maanden januari tot april 2025.
Samen sleutelen is als thema gekozen, omdat we als professionals, organisaties en betrokkenen weten dat we de opgaven waar we voor staan in de jeugdzorg niet alleen kunnen oplossen. We worden uitgedaagd om buiten de grenzen van onze eigen organisatie, vakgebied en expertise te kijken.
Het echte potentieel ligt in samenwerking, in het vinden van verbindingen binnen en zelfs buiten ons eigen domein. De vraag is dus niet of we het allemaal al weten, maar of we bereid zijn samen te sleutelen aan de oplossingen.
Bekijk en/of download de voortgangsrapportage

Op 17 april jl. zijn de ontwerpregeling Verbetering beschikbaarheid jeugdzorg en de ontwerpregeling Openbare jaarverantwoording Jeugdwet opengesteld voor internetconsultatie. Deze twee ministeriële regelingen geven uitwerking aan enkele kaders uit het wetsvoorstel Verbetering beschikbaarheid jeugdzorg, dat op 15 april jl. door de Tweede Kamer is aangenomen.
Meer informatie

Te veel kinderen en gezinnen in kwetsbare situaties wachten nu te lang op passende jeugdzorg. Tegelijkertijd neemt de vraag naar en de uitgaven aan jeugdzorg het afgelopen decennia alleen maar fors toe. Om ervoor te zorgen dat kinderen en gezinnen die het écht nodig hebben snel de zorg krijgen die hen helpt, maakt het kabinet tussen 2025 en 2027 in totaal bijna € 3 miljard extra vrij voor jeugdzorg.
Meer informatie

Op dit moment moeten kwetsbare kinderen en ouders nog te vaak te lang wachten op jeugdzorg. En dat is niet de bedoeling. Zeker de meest kwetsbare kinderen die (hoog)specialistische jeugdhulp nodig hebben, zoals hulp bij complexe verslavingsproblemen of in een crisissituatie. Deze kinderen moeten op de overheid kunnen rekenen voor hulp.
Het wetsvoorstel Verbetering beschikbaarheid jeugdzorg, dat 15 april 2025 door de Tweede Kamer is aangenomen, is een belangrijke stap naar betere beschikbaarheid van deze (hoog)specialistische jeugdzorg. Het wetsvoorstel is onderdeel van de Hervormingsagenda Jeugd, waarin nog meer maatregelen zijn afgesproken.
Meer informatie

Het verslag van het schriftelijk overleg en de antwoorden op de schriftelijke vragen over het advies van de Deskundigencommissie zijn naar de Tweede Kamer verzonden
Verslag: Jeugdzorg | Tweede Kamer der Staten-Generaal
Antwoord op vragen van het lid Bruyning over de uitvoering van de aanbevelingen van de Commissie-Van Ark en de Hervormingsagenda Jeugd | Tweede Kamer der Staten-Generaal

Het voeren van een maatschappelijke dialoog over mentale gezondheid is een van de actiepunten uit de Hervormingsagenda Jeugd. Vandaag is het online platform PRAATPOWER gelanceerd om scholen, gemeenten, verenigingen, wijkteams én jongeren zelf te helpen deze gesprekken vorm te geven.
Wat hebben jongeren nodig mentaal gezond te blijven? Door gesprekken te starten tussen jongeren en hun omgeving, halen we samen ideeën op voor nieuwe oplossingen. Doe mee en start ook een PRAATPOWER-gesprek!

Op PRAATPOWER vind je:

• Een laagdrempelige manier om mentale gezondheid bespreekbaar te maken;
• Een aanpak om jongeren meer te betrekken;
• Inspiratie van anderen die al met dit thema aan de slag zijn;
• Oplossingen om schooluitval of terugtrekgedrag te verminderen;
• Nieuwe routes naast de jeugdzorg om mentaal gezond te blijven;
• Manieren om meer verbinding te creëren in de wijk of organisatie.

Kijk op PRAATPOWER en ontdek hoe jij een gesprek kunt starten.

Samenwerking

PRAATPOWER is - in samenwerking met jongerenparticipatieplatform YoungXperts en met bijdragen van vele anderen - opgezet door MIND Us, in opdracht van het Ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport.

Wijziging van de Jeugdwet, de Wet marktordening gezondheidszorg en enige andere wetten teneinde te bevorderen dat jeugdhulp en gecertificeerde instellingen voor de uitvoering van kinderbeschermingsmaatregelen en jeugdreclassering steeds voldoende beschikbaar zijn (Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg).
De eerste termijn is tijdens deze plenaire vergadering afgerond. Op 26 maart volgt de beantwoording van de bewindspersonen en de tweede termijn.

Een van de opgaven van de Hervormingsagenda jeugd is om gericht in te zetten op preventie en zo veel mogelijk oplossingen te zoeken voor hulpvragen in het normale leven van jongeren en ouders. De jeugdgezondheidzorg heeft hierin een wettelijke taak op grond van de Wet Publieke Gezondheid en kan hierin lokaal ook een belangrijke rol spelen in het kader van de Jeugdwet. Dit document van het NJC geeft een aantal praktische adviezen met een gezamenlijk denkkader.
Naar de publicatie

In de werkpakketten Stevige Lokale Teams staat kennis uit onderzoek en praktijk om de basis van een stevig lokaal team neer te zetten, passend bij de Hervormingsagenda Jeugd en het Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming.

Ondersteuningslijn Stevige Lokale Teams

De werkpakketten zijn onderdeel van de Ondersteuningslijn Stevige Lokale Teams van de VNG. De pakketten zijn bedoeld voor opdrachtgevers en opdrachtnemers van lokale teams. De vorming van stevige lokale teams is een van de 10 opgaven uit de Hervormingsagenda Jeugd (2023-2028).
Naar de werkpaketten

In de Hervormingsagenda Jeugd hebben de samenwerkende partijen (cliëntenorganisaties, professionals, jeugdzorginstellingen, gemeenten en het rijk) een groot pakket afspraken gemaakt, zodat de jeugdzorg verbetert en te zorgen dat het financieel betaalbaar blijft.
In de Hervormingsagenda Jeugd zijn tevens (financiële) afspraken gemaakt tussen rijk en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG). Onderdeel van deze afspraken is een commissie van deskundigen, die de uitvoering van de agenda beziet.
Deze deskundigencommissie, onder leiding van Tamara van Ark, heeft op 30 januari 2025 haar tussentijdse advies gepresenteerd.
Bekijk en/of download het advies

Staatssecretaris Karremans heeft op 20 december jl. het ontwerpbesluit Verbetering beschikbaarheid jeugdzorg naar de Tweede Kamer en de Eerste Kamer gestuurd, met als doel om de beschikbaarheid van specialistische jeugdzorg te verbeteren. Met dit ontwerpbesluit krijgt de voorgestelde verplichte regionale samenwerking tussen gemeenten verder vorm.

Het ontwerpbesluit regelt:

• de indeling van gemeenten in regio’s
• de onderwerpen die in ieder geval moeten worden opgenomen in de regiovisie
• de jeugdhulpvormen die ten minste regionaal moeten worden ingekocht
• de jeugdhulpvormen waarover bovenregionale afstemming moet plaatsvinden

Ook bevat het besluit een uitwerking van de voorgestelde verplichting voor jeugdhulpaanbieders en gecertificeerde instellingen om een intern toezichthouder te hebben.

De Tweede Kamer en de Eerste Kamer hebben t/m 3 februari 2025 de mogelijkheid zich uit te spreken over het ontwerpbesluit in het kader van de zogenaamde voorhangprocedure. Nadien zal het ontwerpbesluit aan de Afdeling advisering van de Raad van State worden voorgelegd.

Lees hier de aanbiedingsbrief en bijlagen

Tegelijkertijd met de toezending van het ontwerpbesluit is aan de Tweede Kamer de nota naar aanleiding van het verslag bij het wetsvoorstel gezonden.
Lees de de nota naar aanleiding van het verslag

 

Het kabinet stelt 176 miljoen euro aan gemeenten beschikbaar voor de afbouw van gesloten jeugdhulp en de opbouw van meer passende vormen van jeugdzorg, zoals kleinschalige residentiële accommodaties of ambulante alternatieven. De ministerraad heeft hier op voorstel van staatssecretaris Karremans (Jeugd, Preventie en Sport) mee ingestemd.

Staatssecretaris Karremans: “Dit kabinet wil zo snel mogelijk de gesloten jeugdhulp zorgvuldig afbouwen. Dat kan als we ervoor zorgen dat voor jongeren die hier nu gebruik van maken een passend alternatief beschikbaar is. Met het besluit dat we vandaag hebben genomen voldoen we aan een belangrijke voorwaarde voor gemeenten om deze transformatie in gang te zetten of te versnellen. Met het geld kunnen de coördinerende gemeenten de plannen die zij samen opstellen met aanbieders gaan uitvoeren. Zo krijgt de transformatie overal in Nederland vorm.”

Lees heel het nieuwsbericht

In deze brief staat meer informatie over de voortgang van de Hervormingsagenda Jeugd en het Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming.
Ieder kind verdient het om op te groeien in een liefdevolle, veilige en stimulerende omgeving. Zodat zij zich kunnen ontwikkelen tot volwassenen die met de uitdagingen van het leven om kunnen gaan. We zien dat heel veel kinderen gebruik maken van jeugdzorg en gedrag snel gemedicaliseerd wordt, terwijl jeugdzorg lang niet altijd een passende reactie is. Dit heeft niet alleen impact op de manier waarop kinderen opgroeien, maar ook op de druk op de jeugdzorg.
Dat is niet wenselijk en niet vol te houden naar de toekomst toe. We moeten meer accepteren dat opgroeien en opvoeden met vallen en opstaan gaat. Zorgen en problemen bij kinderen moeten zoveel mogelijk binnen de directe omgeving van het kind worden aangepakt; dat vraag iets van de samenleving als geheel. Kinderen die het echt nodig hebben moeten kunnen rekenen op tijdig beschikbare en passende specialistische jeugdzorg.
Jeugdhulpprofessionals moeten zich kunnen focussen op die kwetsbare kinderen, die hun hulp heel hard nodig hebben. Dit is een opgave voor alle bij de jeugd betrokken partijen; er worden al mooie stappen gezet, maar de noodzaak om met alle partijen volop samen door te werken aan de beoogde doelen blijft onverminderd groot. Alleen dan kunnen we het tij keren en onze jeugd beter en veerkrachtiger helpen opgroeien.
Het Regeerprogramma (bijlage bij Kamerstuk 36471, nr. 96) bevat een duidelijke opdracht op het terrein van jeugd: we zetten de uitvoering van de Hervormingsagenda Jeugd voortvarend door, we vergroten de veiligheid voor kinderen en verminderen het aantal uithuisplaatsingen.
De trajecten die de afgelopen periode hiervoor in gang zijn gezet, zetten wij stevig en – waar mogelijk – versneld door om te zorgen dat kinderen en jongeren weerbaar opgroeien en de meest kwetsbaren tijdig de passende hulp ontvangen die zij zo hard nodig hebben. Dit moet tevens bijdragen aan een houdbaar stelsel.
In bijlage 1 t/m 3 staat daarnaast de volgende informatie:

• Voortgang t.a.v. de verbetering van jeugdzorg (jeugdhulp en de uitvoering van kinderbeschermingsmaatregelen en jeugdreclassering);
• Beschikbare informatie n.a.v. afgerond onderzoek of advies (waar mogelijk met kabinetsreactie);
• Een reactie op overige moties en toezeggingen;

Daarnaast zijn diverse onderzoeken en de voortgangsrapportage Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming als bijlage aan deze brief toegevoegd.
De brief en alle bijlagen vind je op de website van de Tweede Kamer >>

In november 2023 is het implementatieplan Hervormingsagenda vastgesteld. Betrokken partijen zijn tot de conclusie gekomen dat een actualisatie van dit plan nodig is. We hebben gezien dat het implementatieplan behulpzaam is voor de sturing op de voortgang door de stuurgroep en het BO. Het maakt duidelijk wie wat wanneer zou moeten doen. Tegelijkertijd wordt het andere doel, het bieden van handelingsperspectief, slechts deels gerealiseerd.
Daarom is het Implementatieplan omgevormd tot dit Procesplan dat m.n. is bedoeld voor stuurgroep en BO, en zijn de planningen geactualiseerd. Ook is per thema een toelichting opgenomen over de wijziging in de planning. Het bieden van handelingsperspectief doen we op een andere – nog nader te bepalen – manier, mede aan de hand van de transformatieplannen van de betrokken landelijke partijen.
Dit procesplan is een dynamisch plan: we passen aan wanneer nodig.
We zijn ervan overtuigd dat de inzet van alle partijen nodig is om de beoogde doelen te realiseren. Daarom gaan we met vereende krachten verder met de implementatie van de Hervormingsagenda!
Bekijken en/of downloaden

Deze verkenning gaat over de afbakening van de reikwijdte van de jeugdhulpplicht in de gemeentelijke verordening. Zij legt uit hoe gemeenteraden daar nu al mee kunnen beginnen. En welke speelruimte zij daarbij hebben.
Naar het document

Een overzicht van de voortgang per project en overkoepelende thema's.
Bekijk en/of download de voortgangsrapportage Q2 2024

Tijdens de ALV  van de VNG van juni 2023 werd de Hervormingsagenda goedgekeurd, samen met 3 moties die opriepen tot: 

1. Het ontwikkelen van een Implementatieplan
2. Het uitvoeren van een uitvoeringstoets op dat plan
3. Het samenstellen van regionale startfoto’s

Het Implementatieplan werd in november 2023 afgerond en de startfoto’s in april 2024. De uitvoeringstoets is inmiddels ook gereed. Er is ook een document beschikbaar met de belangrijkste uitkomsten.
Meer informatie en downloaden

Staatssecretaris Van Ooijen (VWS) en minister Weerwind (Rechtsbescherming) informeren de Tweede Kamer over de voortgang van verschillende onderwerpen op het gebied van jeugd. De Eerste Kamer heeft eenzelfde brief gekregen.

In de kamerbrief wordt de voortgang beschreven over onder andere:

• Hervormingsagenda Jeugd
• Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming
• Realisatie landelijke tarieven

Meer informatie over de voorgangsbrief

Kinderen en jongeren geven een belangrijk signaal af: zij hebben toenemend behoefte aan hoop op een goede toekomst en aan steun bij het leren omgaan met dagelijkse uitdagingen in onze complexe wereld. Dat is een grote maatschappelijke opgave waaraan velen zullen moeten bijdragen. En we zien dat deze opgave steeds vaker al op jonge leeftijd nodig is. Met de verbindingsroute leveren de betrokken partijen een belangrijke bijdrage hieraan. Op 18 juni zijn hierover afspraken gemaakt tussen jongeren, ouders, professionals, aanbieders van kinderopvang, onderwijs en zorg, gemeenten en de ministeries van SZW, OCW en VWS.
Meer informatie in dit nieuwsbericht

Het Rijk, de VNG en Jeugdzorg Nederland vinden het belangrijk dat jongeren de best passende zorg en best passend onderwijs in een zo thuis mogelijke omgeving ontvangen. Er komt een extra impuls voor de transformatie van de gesloten jeugdhulp, via een regeling frictiekosten met een budget van E 182 mln. voor de periode 2024 - 2028. Dit geld is bedoeld voor de af- en ombouw van de gesloten jeugdhulp met waar dat mogelijk is ruimte voor de opbouw van alternatieven.
Meer informatie over de Bestuurlijke afspraken

Op 19 juni is het precies een jaar geleden dat de Hervormingsagenda Jeugd is vastgesteld door gemeenten, aanbieders, professionals, cliënten en het Rijk. Wat betekent dit, wat is er in de tussentijd gebeurd en hoe gaan we verder?

De samenwerkende partijen hebben op verschillende manieren aandacht besteed aan deze vragen:

Staatssecretaris Maarten van Ooijen beantwoordde tijdens een LinkedIn Live sessie vragen van deelnemers. Dat ging van vragen over stevige lokale teams tot de financiering van het stelsel, wachttijden en verschillende instanties die bij gezinnen die hulp nodig hebben betrokken zijn. Je kan de sessie hier nog terugkijken

Cathalijne Dortmans van de VNG (Vereniging van Nederlandse Gemeenten) blikt in deze video terug op 1 Jaar Hervormingsagenda Jeugd. “Er zijn al veel stappen gezet, maar er zijn er ook nog veel te zetten.” Bekijk de video

José Manshanden: “Als voorzitter van de stuurgroep voor de Hervormingsagenda ben ik vooral blij dat de samenwerking tussen partijen steeds beter gaat. Natuurlijk zijn er verschillen en zijn partijen het nog lang niet over alles eens, maar de wil is er wel om er samen uit te komen. En dat is nodig, want we hebben elkaar hard nodig om het beter doen voor kinderen, jongeren en gezinnen!” Lees hier heel het artikel
 
“De komende tijd worden de maatregelen in negen verschillende werkgroepen verder uitgewerkt. Hoe verminderen we de administratieve lasten? Hoe zorgen we dat de zorg beschikbaar wordt? Voor wie gelden de afspraken? Moet de jeugdhulpplicht voor gemeenten worden afgebakend, en zo ja, hoe?” Aan het woord is Ina Vijzelman-Waarheid van cliëntenorganisatie Ieder(in) met haar visie op dit jaar. Ieder(in) richt zich op kinderen en jongeren met een levenslange, levensbrede beperking. Lees verder op LinkedIn

Ook het Ondersteuningsteam Zorg voor Jeugd (OZJ) markeert dit moment en zet een stip op de horizon: De Leefwereldtoets. Lees verder op LinkedIn

Ter volledigheid nog deze bijdrage van MIND: Hoe wordt de ervaringskennis van cliënten en naasten in de ggz betrokken bij de totstandkoming van beleid en in de beleidsuitvoering?  Lees verder op LinkedIn

En Marleen Beumer post dat de VNG sinds 1 maart van start is gegaan met de ondersteuningslijn Stevige Lokale Teams - al ruim dertig gemeenten en organisaties hebben hen gevonden. Ze ondersteunen gemeenten en toegangsorganisaties/wijkteams in het neerzetten van stevige teams in de lokale context. Lees verder op LinkedIn

Het eerste kwartaal van 2024 heeft het OZJ zich beziggehouden met de 42 regiobijeenkomsten. Deze bijeenkomsten werden georganiseerd om de implementatie van de Hervormingsagenda Jeugd te bespreken en de informatie die eruit voorvloeide is in de vorm van startfoto's verwerkt.
Uit deze bijeenkomsten en de analyse naderhand kwam nadrukkelijk naar voren dat er veel speelt in het jeugddomein. Zo ging het regelmatig over hoe druk beleidsmedewerkers en professionals zijn met de verbetering en transformatie van de jeugdzorg op alle vlakken. Daarom besteedt het OZJ in deze voortgangsrapportage aandacht aan het thema 'programmatische drukte', een verzamelnaam voor alle initiatieven, projecten, programma's, pilots, proeftuinen, etc., die worden ingezet in het jeugddomein op landelijk, regionaal en lokaal niveau.
Bekijk en/of download de Voortgangsrapportage

Om de jeugdzorg te verbeteren en financieel houdbaar te houden, hebben de betrokken partijen in de Hervormingsagenda Jeugd een uitgebreid pakket afspraken gemaakt voor de periode van 2023 tot 2028. De afgelopen tijd is  de lokale en regionale voortgang van de Hervormingsagenda in beeld gebracht.

Metarapportage

De metarapportage biedt een diepgaand inzicht in de stand van zaken en uitdagingen rondom de Hervormingsagenda Jeugd. Het rapport vormt een waardevolle bron van informatie voor gemeenten, regio's en andere beleidsmakers om gezamenlijk stappen te zetten richting een betere jeugdzorg in Nederland.
Lees verder

Het wetsvoorstel ‘Verbetering beschikbaarheid jeugdzorg’ is ingediend bij de Tweede Kamer. In het wetsvoorstel worden gemeenten verplicht om regionaal samen te werken bij de inkoop van specialistische jeugdzorg. Dit draagt bij aan de verbetering van de beschikbaarheid van jeugdzorg voor de meest kwetsbare kinderen en gezinnen en vermindering van administratieve lasten.

Staatssecretaris Maarten van Ooijen (VWS): Jeugdzorg moet beschikbaar zijn voor alle jeugdigen en gezinnen in de meest kwetsbare situaties. We zien dat deze groep niet altijd tijdig passende jeugdzorg ontvangt. Dat willen we met dit wetsvoorstel verbeteren. Hiermee geven we uitvoering aan de Hervormingsagenda Jeugd, die als doel heeft dat elk kind en elk gezin tijdig passende zorg krijgt als dat nodig is.

Lees heel het bericht

De amvb reële prijzen Jeugdwet (hierna: de amvb) treedt op 1 juli a.s. in werking en stelt nadere regels over de plicht tot het vaststellen van reële prijzen. De Jeugdwet regelt al dat gemeenten in hun verordening regels stellen om te waarborgen dat er een goede verhouding is tussen de prijs voor de levering van jeugdzorg en de eisen die worden gesteld aan de kwaliteit daaraan.
De amvb verplicht gemeenten om ten minste deze kostprijselementen in de verordening op te nemen. Hiermee bieden we gemeenten en aanbieders een stevige basis voor het maken van afspraken over prijzen in de jeugdzorg, zodat zij bij het opstellen van een contract zorgvuldiger tot een reële prijs komen.
Meer informatie

Deze externe, onafhankelijke commissie volgt de uitvoering van de Hervormingsagenda en brengt hierover zwaarwegend advies uit aan het Rijk en de VNG. Hiermee wordt invulling gegeven aan een belangrijke afspraak uit de Hervormingsagenda.
Verder lezen

De Hervormingsagenda Jeugd omvat diverse maatregelen die essentieel zijn voor de hervorming van de jeugdzorg en het bredere stelsel. In dit kader heeft het Ondersteuningsteam Zorg voor Jeugd (OZJ), in samenwerking met MIND, Ieder(in) en de Nationale Jeugdraad (NJR) en in overleg met het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS), de taak gekregen om op initiatief van de genoemde cliëntenorganisaties de leefwereldtoets (LWT) te ontwikkelen.
Dit rapport beschrijft een advies vanuit deze werkgroep over de vormgeving van de toets, inclusief onderbouwing, hoe de toets zich verhoudt tot andere trajecten en een advies over de implementatie ervan.
Bekijk en/of download het rapport

De VNG-commissies Participatie, Schuldhulpverlening en Integratie (PSI) en Zorg, Jeugd en Onderwijs (ZJO) stelden onlangs het Richtinggevend kader voor toegang, lokale teams en integrale dienstverlening in het sociaal domein vast. Dit kader beschrijft waar toegang, lokale teams en integrale dienstverlening voor inwoners in kwetsbare en complexe situaties aan moeten voldoen. 
Verder lezen

In december is de Leidraad Werken aan Veiligheid vastgesteld in de commissie ZJO van de VNG. De leidraad is bedoeld voor gemeenten voor de opdrachtverstrekking aan lokale teams.
De nieuwe leidraad 'Werken aan veiligheid' geeft gemeenten handvatten voor de hulp, ondersteuning en bescherming aan inwoners die te maken hebben met onveiligheid in afhankelijkheidsrelaties of ontwikkelingsbedreiging van minderjarigen. De leidraad vervangt het 'Kwaliteitskader werken aan veiligheid'.
Meer informatie en downloaden

Tijdens het Bestuurlijk Overleg van 16 november is het implementatieplan voor de Hervormingsagenda jeugd vastgesteld. Dat betekent dat er nu praktische afspraken zijn gemaakt om gezamenlijk aan de slag te gaan tussen 2023 en 2028.
Meer informatie en downloaden

De Hervormingsagenda Jeugd is definitief vastgesteld, ondertekend en aangeboden aan de Tweede Kamer en Eerste Kamer. Cliëntenorganisaties (MIND en Ieder(in)), professionals (Samenwerkende Beroepsverenigingen Jeugd), aanbieders (Branches Gespecialiseerde Zorg voor Jeugd), de gemeenten (VNG) en het Rijk hebben de afspraken over fundamentele verbetering van de jeugdzorg in de afgelopen weken voorgelegd aan hun achterban. Dat proces heeft geleid tot instemming van alle achterbannen.
De definitieve vaststelling van de Hervormingsagenda Jeugd betekent dat alle partijen nu in volle vaart aan de slag gaan met de grootste hervorming van de jeugdzorg sinds 2015.
Bekijk het nieuwsbericht
Downloaden Hervormingsagenda Jeugd

Ontwikkeling HA gepauzeerd vanwege in het coalitie-akkoord aangekondigde extra bezuinigingen (511 mln).

Deze Hervormingsagenda Jeugd is een gevolg van de de uitspraak van de Arbitragecommissie (Commissie van Wijzen).

Uitspraak en advies van de Commissie van wijzen over het geschil tussen Rijk en gemeenten over de structurele financiering van de jeugdzorg.
Naar het advies Jeugdzorg: een onderwerp van aanhoudende zorg

Bestuurlijke afspraak over additionele incidentele middelen voor 2021 (613 mln) voor acute problematiek. Gemeenten gaan aan de slag met maatregelen uit het rapport (bv tariefdifferentiatie).
Het rapport beschrijft maatregelen om de uitgaven aan de jeugdzorg te beperken en het jeugdzorgstelsel beheersbaarder te maken.
Naar het rapport

Commissie van Wijzen ingesteld voor geschillen tussen het Rijk en gemeenten ten aanzien van de bestuurlijke weging rond het jeugdzorgbudget.

Stuurgroep Sint werkt in 5 werkgroepen aan ‘Maatregelen voor de financiële beheersbaarheid Jeugdwet’.

Aankondiging oprichten stuurgroep ‘maatregelen financiële beheersbaarheid Jeugdwet’ (Commissie Sint)

Onderzoek AEF ‘Stelsel in groei’, naar  de gemeentelijke uitgaven voor jeugdzorg en de mate waarin gemeenten structureel extra middelen nodig hebben voor een doelmatige en doeltreffende uitvoering van de Jeugdwet
Naar het rapport

Het doel van dit onderzoek is nagaan hoe de uitgavenontwikkelingen van gemeenten zich verhouden met de inkomstenontwikkelingen van aanbieders van jeugdhulp en welke verklaringen hiervoor te geven zijn.
Bekijk het rapport

Verdiepend onderzoek KPMG onder 9 gemeenten ‘Inzicht in besteding  jeugdhulpmiddelen’. Onderzoek naar patronen en uitgavenontwikkeling.

Afspraken om: 

1. In 2020 te onderzoeken wat structureel aan middelen nodig is
2. Instellen Commissie van Wijzen
3. Inhoudelijke veranderingen

VNG en kabinet spreken af om in gezamenlijk opdrachtgeverschap onderzoek te laten doen naar de signalen van gemeenten en jeugdzorgregio’s over tekorten op hun jeugdzorgbudget. Doel van het onderzoek is om van signalen naar feiten te komen.