Jongeren geven aan dat ouders een enorme invloed hebben op hoe veilig, vrij en gesteund zij zich voelen. Niet door alles op te lossen, maar door ruimte, vertrouwen en nabijheid te bieden. Uit 180 PRAATPOWER-brainstorms met meer dan 3000 jongeren blijkt dat jongeren dít nodig hebben van hun ouders.
1. Luister zonder meteen te willen oplossen
Bied een luisterend oor en stel open vragen, zonder oordeel. Geef niet automatisch advies of een oplossing. Soms helpt het al enorm om gehoord te worden. Op de-checkers.nl vind je handvatten.
2. Normaliseer twijfels en onzekerheid
Laat merken dat twijfelen, zoeken en niet weten wat je wilt normaal is in deze levensfase. Benadruk dat er niet één juist pad is. En dat het oké is om van richting te veranderen.
3. Geef ruimte voor eigen keuzes en zingeving
Stimuleer jongeren om te ontdekken wat zij zelf leuk, belangrijk of waardevol vinden. Stuur niet te veel vanuit verwachtingen, vergelijkingen of wat ‘hoort’, maar vertrouw op hun eigen proces.
4. Leg minder nadruk op prestaties, meer op motivatie
Kijk verder dan cijfers en resultaten. Vraag naar het waarom achter gedrag of prestaties: wat lukt wel, wat kost energie en wat helpt of belemmert? Ondersteun ook als iets niet lukt.
5. Moedig sociale activiteiten aan, zonder druk
Stimuleer jongeren om samen met leeftijdsgenoten dingen te ondernemen die leuk zijn: sport, creativiteit, spel of gewoon samen zijn. Houd het vrijblijvend, zonder verplichtingen of verwachtingen.
6. Ondersteun bij het vinden van rust en balans
Ondersteun jongeren bij het inbouwen van rustmomenten en tijd voor zichzelf. Help hen ontdekken welke activiteiten energie geven, ontspannen of ruimte bieden voor reflectie.
7. Wees spaarzaam met labels
Benoem gevoelens zonder ze direct te problematiseren. Vermijd zware labels als ‘burn-out’ of ‘depressie’ bij alledaagse stress, zodat woorden hun betekenis behouden.
8. Verlaag de drempel om hulp te vragen
Maak duidelijk dat hulp vragen niet betekent dat iets ‘ernstig’ moet zijn. Benadruk dat jongeren ook bij dagelijkse stress, twijfel of somberheid steun mogen zoeken – bij jou of bij anderen.
9. Begeleid actief bij het omgaan met sociale media
Help bij het begrenzen van schermtijd en ga regelmatig in gesprek over wat je kind online ziet en meemaakt. Investeer als ouder in kennis over sociale media, AI en digitale weerbaarheid.
10. Stimuleer verbondenheid en zorg voor elkaar
Heb oog voor elkaar binnen gezin, buurt en gemeenschap. Moedig jongeren aan om steun te zoeken én te bieden. Het principe van noaberschap (naar elkaar omkijken) helpt stress te verminderen en voorkomt dat jongeren zich alleen voelen.
Houd bij deze aanbevelingen in gedachten: geen enkele jongere is hetzelfde. Wat voor de een werkt, werkt niet per se ook voor de ander. Individuele keuzevrijheid is dus belangrijk.
Lees meer
Benieuwd naar de rest van de aanbevelingen? Naar meer context, ideeën over de invulling en het verloop van de brainstorms? Lees dan verder in het onderzoeksrapport!
Video: Brainstormen met koningin Máxima
