Aanpak Wachttijden van OZJ ondersteunde tussen 2021 en 2025 zestien jeugdzorgregio’s die op een duurzame wijze jeugdzorg duurzaam wilden verbeteren en wachttijden wilden aanpakken.
In sterke regionale platforms signaleerden we gezamenlijk wat de onderliggende oorzaken en verstoringen waren in de regio die leidden tot wachttijden. In samenwerking met de regionale platforms, kwamen we via een plan en acties die overzichtelijk en haalbaar waren.
Door kinderen, jongeren en gezinnen tijdig passende ondersteuning te kunnen bieden, bleek een systemische benadering nodig. Anders denken en anders doen, vereist eerst anders leren kijken, anders gaan samenwerken en anders sturen. Systemisch en ook met oog voor de praktijk.
Gezonde jeugdzorg
Een gezonde jeugdzorg gaat uit van het leven zélf: tegenslag hoort erbij, maar niemand hoeft er alleen voor te staan. In een veerkrachtig ecosysteem rond gezinnen, kinderen, en jongeren weten betrokkenen in de zorg, het onderwijs en wijkteams elkaar te vinden. Gezinnen houden de regie, professionals sluiten aan bij wat voor het gezin ‘goed genoeg’ is en we richten het systeem daar omheen in. Niet andersom.
Samenwerken aan verbetering in jeugdzorg
Jeugdzorg is complex. In de aanpak van Aanpak Wachttijden werden de oplossingen niet gezocht binnen één organisatie, maar in het samenspel van alle partijen in de regio. Deze perspectieven van gezinnen, professionals, bestuurders, onderzoekers en data werden verbonden. We werkten iteratief: groot denken, klein beginnen, leren, bijstellen en opschalen waar het werkt. Zo groeide een lerende praktijk, waarin impact voor jeugd en gezin zwaarder weegt dan output of productie.
Principes en spelregels van systeemtransformatie
Aanpak Wachttijden werkte aan een systeemtransformatie. We brachten netwerken in beweging, hielpen bestuurders, programmamanagers en professionals om anders te kijken, en ondersteunden bij het ontwerpen, uitvoeren en monitoren van concrete initiatieven.
We werkten daarbij vanuit de volgende principes en/of spelregels
- Aansluiten bij de vraag en context van de regio
- Gezinnen en leefwereld centraal
- Alle relevante perspectieven aan tafel
- Stapsgewijs verbeteren en ruimte om te experimenteren
- Sturen op gezamenlijke impact in plaats van losse organisatiebelangen
Zo groeide een lerende praktijk, waarin impact voor jeugd en gezin zwaarder weegt dan output of productie. De aanpak en de lessen zijn gebundeld in de publicatie Doen wat werkt: van kortetermijnoplossingen naar systemisch transformeren in jeugdzorg en in Verantwoording Aanpak Wachttijden.
Aanpak Wachttijden stopt, GO gaat van start
Aanpak Wachttijden stopt per 31 december 2025. Heb je een vraag vanuit je regio? Dan kan je deze stellen aan het programma Geïntegreerd Ondersteuningsaanbod Hervormingsagenda via GO@vng.nl. Wil je verkennen wat deze manier van werken kan betekenen voor jouw vraagstuk? Neem dan contact op om samen te onderzoeken wat een passende volgende stap is.
