Op 25 februari blikten we tijdens een goed bezochte conferentie terug op 2,5 jaar Proeftuin Haaglanden. De brede vertegenwoordiging van uitvoeringsorganisaties, beleidsmakers, wethouders, bestuurders en de landelijke opdrachtgevers van het Toekomstscenario kind- en gezinsbescherming liet zien hoezeer deze beweging leeft.
Beeld: © Proeftuin Haaglanden
Verandering begint bij elkaar leren begrijpen: niet het systeem of het protocol centraal, maar het gezin en het verhaal daarachter.
Tijdens de conferentie spraken we onze waardering uit voor de professionals in de proeftuin en voor de gezinnen die deze ontwikkeling samen met ons mogelijk maken. Hun inzet, openheid en doorzettingsvermogen vormen de basis van de resultaten die we tot nu toe hebben bereikt. Juist gezinnen die te maken hebben met complexe en ingrijpende situaties – en recht hebben op samenhangende, passende en duurzame ondersteuning – laten zien wat er mogelijk is wanneer er écht wordt geluisterd naar hun verhaal.
Professionals in de proeftuin maakten concreet wat dit in de praktijk betekent. Vanuit een mensgerichte grondhouding werken zij samen met gezinnen aan een gezamenlijke verklarende analyse, waarin onderliggende patronen zichtbaar worden en richting wordt gegeven aan passende, samenhangende hulp. Door integraal en systemisch te werken ontstaat meer samenhang, meer gedeelde verantwoordelijkheid en duurzame veiligheid.
De stuurgroep nam de deelnemers mee in het belang van bestuurlijke netwerksamenwerking en in de manier waarop het complexe verandervraagstuk op bestuurlijk niveau is aangepakt.
Een andere manier van werken vraagt iets van ons allemaal. Als we het gezin écht centraal willen zetten, is ruimte nodig om anders om te gaan met handelingskaders en protocollen. Professionals moeten kunnen handelen vanuit vakmanschap en professionele ruimte, en niet primair vanuit systeemdruk. Dat betekent ook dat toezicht en verantwoording mee moeten bewegen. Een andere manier van kijken en toetsen is nodig om deze werkwijze duurzaam mogelijk te maken.
We zijn er met elkaar van overtuigd dat het anders moet – en ook kan. De opbrengsten zijn zichtbaar: sterkere onderlinge samenwerking, meer gedeelde verantwoordelijkheid en een groeiend besef dat duurzame verandering vraagt om voortdurende afstemming, reflectie en vertrouwen. Tegelijkertijd vraagt borging om bestuurlijke keuzes. Ruimte in financiering, vertrouwen in professionals en domeinoverstijgende samenwerking zijn essentiële voorwaarden om deze beweging duurzaam te verankeren.
2026 wordt daarin een belangrijk jaar. Zonder perspectief op middelen voor de noodzakelijke transitie en zonder duidelijkheid over benodigde wetswijzigingen is het ook voor ons in Haaglanden onzeker hoe we de behaalde resultaten kunnen bestendigen en omzetten in structurele oplossingen. Tegelijkertijd voelen we de gezamenlijke verantwoordelijkheid, wat we in de praktijk zien werken, gunnen we meer gezinnen. En de manier van samenwerken die hier groeit, gunnen we meer professionals.