Het Leernetwerk speelt een centrale rol in Aanpak Wachttijden. In het Leernetwerk brengen we kennis samen die in de regio’s ontstaat, maken we deze toegankelijk en helpen we deze verder te ontwikkelen en toe te passen in de praktijk.
We organiseren in dit Leernetwerk activiteiten voor bestuurders, ambtelijk opdrachtgevers, regionale programmamanagers, (deel)projectleiders en beleidsadviseurs die werken of hebben gewerkt aan Aanpak Wachttijden in hun regio. We verbinden theorie aan de praktijk. We leren van de kennis die voorhanden is, van de ervaringen die we opdoen en die we delen met elkaar.
De activiteiten
1. Verdiepingssessies zijn digitale bijeenkomsten van ongeveer 1,5 uur, gericht op een specifiek thema dat leeft onder regionale programmamanagers en/of (deel)projectleiders. We hebben sessies georganiseerd over communicatie, dynamiek, ontwerpende aanpak, governance en meer. Deze bijeenkomsten zijn besloten en kunnen helaas niet meer teruggekeken worden.
2. Community of Inquiry is een reeks van drie fysieke bijeenkomsten voor bestuurders, ambtelijk opdrachtgevers en regionale programmamanagers over het werken in en aan een vitaal netwerk aan maatschappelijke vraagstukken. Het concept van een Community of Inquiry (CoI) is ontwikkeld door de Amerikaanse pragmatische filosoof John Dewey. Hij stelt dat leren een sociale context nodig heeft. Samen leren vereist samen onderzoeken en gedeelde kennis ontwikkelen. Deze vorm van leren helpt bij complexe vraagstukken zonder simpele oplossingen en waar deelnemers met verschillende invalshoeken bijdragen met eigen kennis en expertise. Voor de eerste twee CoI’s hebben Martien Kuitenbrouwer en Geert Teisman een paper opgeleverd en na CoI 3 hebben ze samen een reflectie geschreven op Samenwerken aan een vitaal netwerk. De CoI is opgetekend in herkenbare tekeningen die vrij te gebruiken zijn om uit te leggen hoe we kunnen samenwerken aan een vitaal netwerk.
3. Projectleidersdagen zijn erop gericht op regionale programmamanagers en (deel)projectleiders te ondersteunen in hun rol. Deze bijeenkomsten vinden tweemaal per jaar plaats en staan in het teken van een specifiek thema, passend bij de uitdaging die past bij de fase van het programma Aanpak Wachttijden. Tijdens de projectleidersdagen onderzoeken we wat de regio’s nodig hebben om in beweging te blijven. We hebben hiervoor verschillende tools ontwikkeld en ingezet.
Aanpak Wachttijden stopt per 31 december 2025. Wat we met elkaar geleerd hebben, leeft door in Het Leernetwerk Hervormingsagenda binnen het Geïntegreerde Ondersteuningsaanbod Hervormingsagenda Jeugd van OZJ. Hier verbinden we praktijk, beleid, wetenschap en uitvoering en blijven we samen leren over het verbeteren van jeugdzorg. Heb je een vraag vanuit je regio of wil je aansluiten, stuur een e-mail aan GO@vng.nl.
Veelgestelde vragen
Hieronder zie je een overzicht van veelgestelde vragen over leren en het leernetwerk. Zit jouw vraag er niet bij? Neem dan contact op met Aanpak Wachttijden via wachttijden@vng.nl.
Het geeft deelnemers inzicht in waarom bepaalde werkwijzen wel of niet effectief zijn en helpt beter te begrijpen wat in de jeugdzorg werkt en wat niet. Het maakt zichtbaar welke mechanismen en strategieën in de praktijk verschil maken én welke kennis en vaardigheden nodig zijn om vernieuwing blijvend te stimuleren.
Daarnaast biedt het een platform voor uitwisseling, verspreiding en steun aan iedereen die werkt aan complexe vraagstukken in de jeugdzorg. Binnen ons netwerk staat leren van en met elkaar centraal. Door kennis te verzamelen, te delen en toe te passen, versterken we de samenwerking in de jeugdhulp en ondersteunen we de beweging naar blijvende verbetering.
Het Leernetwerk is voor en door regio’s: we halen actief op wat er leeft en waar behoefte aan is.
Het Leernetwerk is een gelijkwaardig netwerk van:
Mensen uit de regio’s die betrokken zijn bij de regionale aanpak en initiatieven rondom wachttijden;
Team Aanpak Wachttijden in diverse rollen (systemisch ontwerp, verandermanagement, communicatie, projectleiding, procesbegeleiding);
Experts met specifieke kennis, zoals Geert Teisman, Martien Kuitenbrouwer, Kees Dorst en Dick Rijken;
Betrokkenen van relevante stakeholders zoals VWS, regioadviseurs, VNG en OZJ.
Het Leernetwerk staat in verbinding met andere lerende netwerken (zoals J42, BJ42, PSD, KBL). Zo benutten we elkaars kennis, ontwikkelen samen waar mogelijk en creëren alleen nieuw als het nog niet bestaat.
Het Leernetwerk houdt rekening met context en landelijke ontwikkelingen, en verbindt deze altijd met de praktijk van de deelnemers.
Complexiteit erkennend werken betekent dat we erkennen dat problemen in de jeugdzorg vaak niet simpel op te lossen zijn met één enkele maatregel, oplossing of quick fixes. In plaats van te streven naar een rechtlijnige aanpak, accepteren we de veelheid aan factoren, perspectieven en dynamieken die meespelen en werken we vanuit een ontwerpende aanpak. Kenmerkend is dat de aanpak mensgericht, flexibel en adaptief is. In tegenstelling tot traditionele beleidsontwikkeling, waarbij oplossingen vaak vooraf worden vastgelegd, wordt binnen een ontwerpende aanpak voortdurend gereflecteerd en geleerd en bijgestuurd op basis van praktijkervaringen.
Hoe dragen we daaraan bij?
We brengen actuele thema’s onder de aandacht en werken vanuit de praktijk.
We betrekken diverse invalshoeken en perspectieven. We zorgen voor variatie in onderwerpen, zowel inhoudelijk als in de manier waarop we vernieuwing stimuleren. Daarbij nemen we een onderzoekende houding aan.
We halen perspectieven uit het hele systeem op: van ministeries en bestuurders tot professionals, jongeren en gezinnen
Werken in de dynamiek van de regio’s vergt veel kennis en vaardigheden van de projectleiders, beleidsadviseurs en professionals. Het Leernetwerk draagt bij aan het ontwikkelen van die kennis en vaardigheden. Daarvoor zetten we allerlei vormen in, zoals verdiepingssessies door experts, het delen van ervaringen van regio’s en het bouwen aan een toekomstvisie. Een greep uit de ervaringen van regionale projectleiders:
‘Ik zie het Leernetwerk als een lotgenotengroep. Het is fijn om te delen en leren van elkaar.’
‘De visualisatie van ons project gaf vorm aan de visie en passie die wij met zijn allen delen voor de gewenste beweging die we in onze regio willen maken.’
‘Leren van en met elkaar door de diverse regio's over samen bewegen in complexe vraagstukken... Heerlijk die herkenning en erkenning!’
